SECURITY REPORT 172

58 | SECURITY REPORT Μάρτιος 2026 Πυράντοχα Καλώδια ΕΡΕΥΝΑ ΑΓΟΡΑΣ Σε ένα σύστημα πυρανίχνευσης, η αξιοπιστία δεν μετράται μόνο στην ικανότητα ανίχνευσης του καπνού ή της φλόγας, αλλά και στη διασφάλιση ότι το σήμα συναγερμού θα φτάσει στον κεντρικό πίνακα και τις συσκευές ειδοποίησης ακόμη και κάτω από τις πιο δύσκολες συνθήκες. Τα πυράντοχα καλώδια πυρανίχνευσης αποτελούν το κρίσιμο στοιχείο που εξασφαλίζει αυτήν την ακεραιότητα του κυ- κλώματος, διατηρώντας τη λειτουργικότητά τους ακόμη και όταν εκτίθενται απευθείας σε φλόγες. Τα πυράντοχα καλώδια, διαφέροντας ριζικά από τα συμβατικά καλώδια χαμηλής τάσης, είναι σχεδιασμένα να αντέχουν σε υψηλές θερμοκρασίες για συγκεκριμένο χρονικό διάστημα, συνήθως από 30 έως 120 λεπτά, ανάλογα με την κατηγορία τους. Η κατασκευή τους περιλαμβάνει ειδικά υλικά όπως μονωτές από μαρμαρυγία (mica), κεραμικές ίνες ή άλλα ανόργανα υλικά που δεν καίγονται και διατηρούν τις ηλεκτρικές τους ιδιότητες σε θερμοκρασίες που ξε- περνούν τους 750°C. Ένα τυπικό πυράντοχο καλώδιο αποτελείται από χάλκι- νους αγωγούς που περιβάλλονται από στρώματα μαρ- μαρυγίας, εξωτερική επένδυση από χαμηλής αλογο- νούχου ή μηδενικής αλογονούχου σύνθεσης (LSZH), και συχνά επιπλέον θωράκιση για μηχανική προστασία. Αυτή η πολυστρωματική δομή εξασφαλίζει ότι ακόμα και αν η εξωτερική επένδυση υποστεί ζημιά από τη φωτιά, οι εσωτερικοί αγωγοί θα συνεχίσουν να λειτουργούν. Στην Ευρώπη, τα πυράντοχα καλώδια κατηγοριοποιούνται σύμφωνα με το πρότυπο EN 50200, το οποίο ορίζει τις απαιτήσεις για τη συ- μπεριφορά καλωδίων σε συνθήκες πυρκαγιάς. Ειδικότερα, τα καλώδια που πληρούν το PH 30, PH 60 ή PH 120 μπορούν να διατηρήσουν τη λειτουργικότητά τους για 30, 60 ή 120 λεπτά αντίστοιχα, όταν εκτίθενται σε φλόγα 842°C. Επιπλέον, τα καλώδια πρέπει να πληρούν και άλλα πρότυπα όπως το EN 60332-1 για την αντοχή σε κάθετη διάδοση φλόγας και το ΕΝ 61034 για τη χαμηλή παραγωγή καπνού. Η επιλογή καλωδίων LSZH (Low Smoke Zero Halogen) είναι ιδιαίτερα κρίσιμη για εσωτερικές εγκαταστάσεις, καθώς περιορίζει την παραγωγή τοξικών αερίων σε περίπτωση πυρκαγιάς, διευκολύνοντας την εκκένωση του κτιρίου. Τα πυράντοχα καλώδια είναι υποχρεωτικά σε υψηλού κινδύνου εγκαταστάσεις όπως νοσοκομεία, τούνελ, σταθμοί μετρό, αεροδρόμια, εμπορικά κέντρα και βιομηχανικές μονάδες. Σε αυτά τα περιβάλλοντα, η διατήρηση της λειτουργικότητας των συστημάτων πυρασφάλειας είναι ζωτικής σημασίας όχι μόνο για την έγκαιρη ειδοποίηση, αλλά και για την ενεργοποίηση άλλων συστημάτων όπως η καταστολή πυρκαγιάς, ο έλεγχος καπνού και οι μηχανισμοί εκκένωσης. Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται στις διαδρομές καλωδίωσης.Τα πυράντοχα καλώδια πρέπει να εγκαθίστανται σε μεταλλικούς οχετούς ή σε ειδικά προστατευμένες διαδρομές, αποφεύγοντας περιοχές υψηλού κινδύνου όπου είναι δυνατόν. Η ορθή στήριξη και απόσταση από άλλες εγκα- ταστάσεις είναι κρίσιμη για τη διατήρηση της ακεραιότητάς τους. Η επιλογή του κατάλληλου πυράντοχου καλωδίου εξαρτάται από διάφορους παράγοντες: την κατηγορία πυραντίστασης που απαιτείται (PH 30/60/120), το είδος του κτιρίου, τις διαδρομές καλωδίωσης και τις τοπικές κανονιστικές απαιτήσεις. Σε κρίσιμες εφαρμογές, συχνά προτιμώνται καλώδια με διπλή ή τριπλή θωράκιση για επιπλέον μηχανική προστασία. Αξίζει να σημειωθεί ότι η χρήση πυράντοχων καλωδίων δεν αφορά μόνο τις κύριες γραμμές σηματοδότησης, αλλά και τα καλώδια τρο- φοδοσίας του κεντρικού πίνακα, τις γραμμές προς τις σειρήνες και τα φωτεινά σήματα εκκένωσης, εξασφαλίζοντας ολοκληρωμένη προστασία σε όλο το σύστημα. Πρακτικές συμβουλές εγκατάστασης και σύνδεσης Η ποιότητα εγκατάστασης είναι εξίσου σημαντική με την ποιότητα του καλωδίου. Ακολουθούν κρίσιμες συμβουλές για αποφυγή συνη- θισμένων λαθών: • Μην υπερβαίνετε ποτέ την ελάχιστη επιτρεπόμενη ακτίνα κάμψης (συνήθως 6-8 φορές η διάμετρος του καλωδίου). Η υπερ- βολική κάμψη μπορεί να προκαλέσει ρωγμές στη μόνωση μαρ- μαρυγίας, υποβαθμίζοντας την πυραντίσταση. Αποφύγετε έντονο τράβηγμα κατά τα περάσματα – χρησιμοποιείτε λιπαντικά για οχετούς και μην υπερβαίνετε το μέγιστο επιτρεπόμενο φορτίο έλξης. • Στα τερματικά των ανιχνευτών και του πίνακα, αφαιρέστε προσεκτικά την επένδυση χωρίς να βλάψετε τη μόνωση των αγωγών. Χρησιμοποιείτε μόνο κατάλληλα εργαλεία αφαίρεσης μόνωσης. Σφίξτε τις βίδες των τερματικών με την κατάλληλη ροπή – η υπερβολική σύσφιξη μπορεί να βλάψει τους αγωγούς, ενώ η ανεπαρκής δημιουργεί αντιστάσεις και θερμότητα. Διατηρείτε ελάχιστη απόσταση 30cmαπό καλώδια ισχύος για αποφυγή επαγωγικών παρεμβολών. Σε περιπτώσεις διασταυρώσεων, διασταυ- ρώνετε υπό γωνία 90° για ελαχιστοποίηση του ηλεκτρομαγνητικού πεδίου. Μην τοποθετείτε ποτέ καλώδια πυρανίχνευσης και ισχύος στον ίδιο οχετό, ακόμα και αν υπάρχει διαχωριστικό. • Η θωράκιση πρέπει να γειώνεται μόνο από τη μία πλευρά (συνήθως στον πίνακα) για αποφυγή βρόχων γείωσης που μπορούν να προκα- λέσουν παρεμβολές. Χρησιμοποιείτε ειδικούς συνδέσμους καλωδίων με μεταλλική επένδυση για διατήρηση της συνέχειας της θωράκισης σε κουτιά διακλάδωσης. • Σε εξωτερικούς χώρους ή υγρά περιβάλλοντα, χρησιμοποιείτε στυ- πιοθλίπτες κατάλληλου βαθμού προστασίας (IP) και σφραγίστε τις εισόδους στα κουτιά. Η υγρασία μπορεί να υποβαθμίσει τις ηλεκτρικές ιδιότητες της μόνωσης και να προκαλέσει διαρροές ρεύματος. • Επισημάνετε τα καλώδια με ετικέτες ανθεκτικές στη φωτιά. Κατα- γράψτε τις διαδρομές καλωδίωσης σε σχέδια “as-built” – αυτό είναι κρίσιμο για μελλοντική συντήρηση και αναβαθμίσεις. Φωτογραφίστε τις συνδέσεις πριν κλείσετε τα κουτιά. • Μετά την εγκατάσταση, εκτελέστε δοκιμές αντίστασης μόνωσης (με megger 500V DC), συνέχειας κυκλώματος και γείωσης. Ελέγξτε ότι οι αντιστάσεις γραμμής είναι εντός των προδιαγραφών του πίνακα και ότι δεν υπάρχουν βραχυκυκλώματα ή διαρροές. Τα πυράντοχα καλώδια πυρανίχνευσης αποτελούν επένδυση στην ασφάλεια που δεν πρέπει να υπολογίζεται μόνο με όρους κόστους, αλλά με όρους προστασίας ανθρώπινης ζωής και περιουσίας. Η σωστή επιλογή, εγκατάσταση και συντήρησή τους εξασφαλίζει ότι το σύστημα πυρανίχνευσης θα συνεχίσει να λειτουργεί ακριβώς όταν χρειάζεται περισσότερο, δηλαδή κατά τη διάρκεια μιας πυρκαγιάς. Force, τηλ.: 2310-805180. FORCE Η ασφαλής επιλογή για κρίσιμες εφαρμογές