Κάμερες εντός οικίας: Πότε δεν εφαρμόζεται ο Γενικός Κανονισμός Προστασίας Δεδομένων;
Η Αρχή Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα, κατόπιν υποβολής καταγγελίας περί εγκατάστασης και λειτουργίας συστήματος βιντεοεπιτήρησης εντός οικίας, έκρινε ότι δεν εφαρμόζεται ο ΓΚΠΔ και ο Ν. 4624/2019 και, συνεπώς, η ίδια στερείται αρμοδιότητας εξέτασης της καταγγελίας (απόφαση 22/2022).
Η Αρχή Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα, κατόπιν υποβολής καταγγελίας περί εγκατάστασης και λειτουργίας συστήματος βιντεοεπιτήρησης εντός οικίας, έκρινε ότι δεν εφαρμόζεται ο ΓΚΠΔ και ο Ν. 4624/2019 και, συνεπώς, η ίδια στερείται αρμοδιότητας εξέτασης της καταγγελίας (απόφαση 22/2022).
Πιο συγκεκριμένα, ο καταγγέλλων απευθυνόμενος στην Αρχή κατέθεσε ότι η καταγγελλόμενη εν διαστάσει σύζυγός του και μητέρα του ανήλικου τέκνου του εγκατέστησε και λειτουργεί δύο κάμερες στην κατοικία της, στην οποία ο καταγγέλλων είναι υποχρεωμένος να μεταβαίνει προκειμένου να επισκέπτεται το τέκνο του στο πλαίσιο άσκησης του δικαιώματος επικοινωνίαςΗ Αρχή διαπίστωσε ότι, πράγματι, η καταγγελλόμενη εγκατέστησε δυο κάμερες σε εμφανή σημεία της οικίας της και ενημέρωσε με ηλεκτρονική επιστολή τον καταγγέλλοντα για την εγκατάσταση και λειτουργία τους για λόγους ασφαλείας της ιδίας και του ανήλικου τέκνου της.
Σύμφωνα με όσα επικαλέστηκε η ίδια ενώπιον της Αρχής, η εγκατάσταση του συστήματος βιντεοεπιτήρησης έλαβε χώρα για τον σκοπό της προστασίας της σωματικής ακεραιότητας και της υγείας της ιδίας και των οικείων της, καθώς και της υγείας του ανήλικου τέκνου κατά τον χρόνο επισκέψεων του καταγγέλλοντοςΣύμφωνα με το σκεπτικό της Αρχής, ο ΓΚΠΔ και ο Ν. 4624/2019 δεν εφαρμόζονται στην επεξεργασία δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα από φυσικό πρόσωπο στο πλαίσιο αποκλειστικά προσωπικής ή οικιακής δραστηριότητας και η Αρχή δεν έχει αρμοδιότητα εξέτασης σχετικών καταγγελιώνΜεταξύ άλλων, η Αρχή επεσήμανε το άρθρο 3 παρ. 2 της Οδηγίας 1/2011 της Αρχής για τη χρήση συστημάτων βιντεοεπιτήρησης για το σκοπό της προστασίας προσώπων ή αγαθών, σύμφωνα με το οποίο η λήψη και επεξεργασία δεδομένων εικόνας ή και ήχου, με χρήση συστήματος βιντεοεπιτήρησης που είναι εγκατεστημένο σε ιδιωτική οικία, θεωρείται αποκλειστικά προσωπική ή οικιακή δραστηριότητα, εφόσον το πεδίο ελέγχου των καμερών περιλαμβάνει μόνον ιδιωτικούς χώρους και δεν καλύπτει δημόσιους. Ως αποκλειστικά προσωπική ή οικιακή δραστηριότητα νοείται εκείνη που αναφέρεται στο ιδιωτικό πεδίο δράσης ενός προσώπου ή μιας οικογένειας, δηλαδή εκείνη που δεν εμπίπτει στην επαγγελματική ή/και εμπορική του δραστηριότητα.
Εν προκειμένω, η Αρχή έκρινε ότι, ανεξαρτήτως της βασιμότητας ή μη των επικαλούμενων από την καταγγελλόμενη σχετικών κινδύνων, η εγκατάσταση και λειτουργία των καμερών έλαβε χώρα από τη καταγγελλόμενη εντός των ορίων της οικίας της, στο πλαίσιο αποκλειστικά προσωπικής και οικιακής δραστηριότητας, ήτοι για την προστασία της προσωπικότητας, της υγείας και της σωματικής ακεραιότητας της ιδίας και των οικείων τηςΗ επικοινωνία μεταξύ του καταγγέλλοντος και του ανήλικου τέκνου εντός της κατοικίας της καταγγελλόμενης, όφειλε να λαμβάνει χώρα με τη παρουσία της τελευταίας και, επομένως, η όποια καταγραφή εικόνας περιελάμβανε και την ίδιαΕξάλλου, η «αποκλειστικά προσωπική ή οικιακή δραστηριότητα» αναφέρεται σε εκείνη της καταγγελλόμενης, ως προϋπόθεση για την εξαίρεση από την εφαρμογή της νομοθεσίας για την προστασία των προσωπικών δεδομένων και όχι στο γεγονός της καταγραφής των δεδομένων εικόνας του καταγγέλλοντος, η οποία δεν δύναται να οδηγήσει στην μη εφαρμογή της «προσωπικής-οικιακής εξαίρεσης», ακόμη και εάν ο καταγγέλλων ήταν υποχρεωμένος να ασκεί το δικαίωμα επικοινωνίας με το ανήλικο τέκνο εντός της οικίας της καταγγελλόμενης και μάλιστα παρουσία της.
Απόσπασμα απόφασης
Κατ’ αρχάς, το από μέρους του καταγγέλλοντος δικαίωμα εισόδου και παραμονής εντός της οικίας της καταγγελλόμενης προκειμένου να ασκήσει το δικαίωμα επικοινωνίας με το ανήλικο τέκνο του παρουσία της καταγγελλόμενης, σύμφωνα με τα διαλαμβανόμενα στην υπ’ αρ. … απόφαση του Μονομελούς Πρωτοδικείου X (διαδικασία ασφαλιστικών μέτρων), συνιστά έναν νόμιμο περιορισμό του δικαιώματος στον σεβασμό της κατοικίας της καταγγελλόμενης κατ’ αρ. 8 παρ. 2 ΕΣΔΑ και 9 παρ. 1 Σ. Από εκεί και πέρα όμως, εντός της κατοικίας της, η καταγγελλόμενη αποφασίζει αυτόνομα για τον τρόπο προσωπικής ανάπτυξης της ιδιωτικής και οικογενειακής ζωής της κατ’ αρ. 9 παρ. 1 Σ., 7 ΧΘΔΕΕ και 8 ΕΣΔΑ25, στην έννοια της οποίας εμπίπτει και η λήψη των μέτρων για την προστασία της προσωπικότητας της, της σωματικής ακεραιότητας και της υγείας της ίδιας και των οικείων της δια της εγκατάστασης και λειτουργίας συστήματος καταγραφής εικόνας μέσω καμερών (βλ. ανωτέρω σκέψεις 8 και 10 για τη σχετική νομολογία του ΔΕΕ.), ώστε οι εν λόγω επεξεργασίες να συνιστούν «αποκλειστικά προσωπική-οικιακή δραστηριότητα» της καταγγελλόμενης, όπως εξάλλου δέχθηκε και το ΔΕΕ στην υπόθεση Rynes. Εξάλλου, από την απόφαση υπ’ αρ. … ΑυτΤρΠλ Χ, την οποία προσκόμισε ενώπιον της Αρχής ο καταγγέλλων, προκύπτει ότι απηλλάγη η καταγγελλόμενη της κατηγορίας της εξύβρισης λόγω δικαιολογημένης αγανάκτησης κατ’ αρ. 306 παρ. 4 συνδ. αρ. 36 ΠΚ από τη προηγούμενη συμπεριφορά του καταγγέλλοντος, ενώ με την υπ’ αρ. … απόφαση του Μονομελούς Πρωτοδικείου Χ (διαδικασία ασφαλιστικών μέτρων) έγινε δεκτό ότι υφίστανται «[…] ιδιαίτερα τεταμένες σχέσεις μεταξύ των γονέων, οι οποίοι ακόμη επιλέγουν να επιλύουν και τις πιο ασήμαντες διαφορές τους με την παρουσία των αστυνομικών οργάνων και αρνούνται να συμβιβαστούν χωρίς εντάσεις, πολλές από τις οποίες προκαλούνται λόγω του οξύθυμου και ευερέθιστου χαρακτήρα του πατέρα».
Περαιτέρω, σύμφωνα με την υπ’ αρ. … απόφαση του Μονομελούς Πρωτοδικείου Χ (διαδικασία ασφαλιστικών μέτρων), η επικοινωνία μεταξύ του καταγγέλλοντος και του ανήλικου τέκνου εντός της κατοικίας της καταγγελλόμενης, όφειλε να λαμβάνει χώρα με τη παρουσία της τελευταίας και επομένως η όποια καταγραφή εικόνας περιελάμβανε και την ίδια. Εξάλλου, όπως προαναφέρθηκε (βλ. σκ. 9 της παρούσας απόφασης) η «αποκλειστικά προσωπική ή οικιακή δραστηριότητα» αναφέρεται σε εκείνη της καταγγελλόμενης, ως προϋπόθεση για την εξαίρεση από την εφαρμογή της νομοθεσίας για την προστασία των προσωπικών δεδομένων και όχι στο γεγονός της καταγραφής των δεδομένων εικόνας του καταγγέλλοντος, η οποία δεν δύναται να οδηγήσει στην μη εφαρμογή της «προσωπικής-οικιακής εξαίρεσης», ακόμη και εάν ο καταγγέλλων ήταν υποχρεωμένος να ασκεί το δικαίωμα επικοινωνίας με το ανήλικο τέκνο εντός της οικίας της καταγγελλόμενης και μάλιστα παρουσία της.
