Έκθεση του ΝΑΤΟ στην Αν. Ευρώπη

Κάθε χρόνο, η Εσθονία διεξάγει ειδικές στρατιωτικές ασκήσεις που ονομάζονται Ανοιξιάτικη Καταιγίδα (Spring Storm). Οι ασκήσεις είναι για εκείνους τους στρατιώτες που μόλις έχουν ολοκληρώσει την θητεία τους. Αυτό είναι το event αποφοίτησης.της Judy Dempsey

Κάθε χρόνο, η Εσθονία διεξάγει ειδικές στρατιωτικές ασκήσεις που ονομάζονται Ανοιξιάτικη Καταιγίδα (Spring Storm). Οι ασκήσεις είναι για εκείνους τους στρατιώτες που μόλις έχουν ολοκληρώσει την θητεία τους. Αυτό είναι το event αποφοίτησης.

Αλλά από την στιγμή που η Ρωσία εισέβαλε σε μέρη της Ουκρανίας το 2014, η Spring Storm έχει πάρει μια πολύ πιο μεγάλη σημασία. Οι ασκήσεις τώρα αφορούν την προβολή επίδειξης δύναμης και εμπιστοσύνης, με μια αυξημένη συμμετοχή του ΝΑΤΟ και συμμάχων εκτός ΝΑΤΟ.

Αν μη τι άλλο, η ουκρανική κρίση υπήρξε ο καταλύτης για το ΝΑΤΟ και τις χώρες εκτός ΝΑΤΟ να εργαστούν πολύ πιο κοντά μαζί και να βελτιώσουν τη διαλειτουργικότητα. Να προχωρήσουν μόνοι τους σε θέματα ασφάλειας, δεν αποτελεί επιλογή.

Οι ασκήσεις Spring Storm ξεκίνησαν στις 2 Μαΐου και θα διαρκέσουν μέχρι τις 19 Μαΐου. Περιλαμβάνουν αρκετές κορυφαίες χώρες του ΝΑΤΟ. Οι χώρες της Βαλτικής, η Πολωνία, ο Καναδάς, η Ολλανδία, η Βρετανία και οι ΗΠΑ παρέχουν εξοπλισμό, μαχητικά F-15 και άλλα στρατιωτικά αεροσκάφη. Συμμετέχουν επίσης οι Φινλανδία και Σουηδία, χώρες εκτός ΝΑΤΟ. Περισσότεροι από 6.000 στρατιώτες βρίσκονται εκεί.

Στα χαρτιά, όλα φαίνονται πολύ εντυπωσιακά. Αλλά αξιωματούχοι του ΝΑΤΟ δήλωσαν στο Carnegie Europe ότι τέτοιες ασκήσεις δεν θα αποτρέψουν την Ρωσία σε περίπτωση επίθεσης. “Η πραγματικότητα είναι ότι έχουμε κενά σε αρκετούς τομείς”, τόνισε ένας αξιωματούχος σε συνέντευξη, χωρίς να κατονομάζεται. “Οι ανατολικοί σύμμαχοι κοιτάζουν όλοι προς την Βαρσοβία για πιο συγκεκριμένα μέτρα που θα συμφωνηθούν για να τονώσουν την ασφάλεια της περιοχής”, πρόσθεσε, αναφερόμενος στη Σύνοδο Κορυφής του ΝΑΤΟ η οποία θα διεξαχθεί στην πολωνική πρωτεύουσα τον Ιούλιο του 2016.

Στην τελευταία σύνοδο του ΝΑΤΟ στην Ουαλία τον Σεπτέμβριο του 2014, οι ηγέτες του ΝΑΤΟ συμφώνησαν σε μια σειρά καθησυχαστικών μέτρων για να τονώσουν την ασφάλεια στην ανατολική πτέρυγά τους. Το Σχέδιο Ετοιμότητας υποτίθεται ότι καθιστά την συμμαχία ικανή να ανταποκρίνεται άμεσα και σταθερά στις νέες προκλήσεις ασφάλειας.

Έκτοτε, το ΝΑΤΟ έχει διεξάγει αμέτρητες ασκήσεις στην περιοχή. Η Ρωσία έχει απαντήσει, και όχι μόνο με σκληρή ρητορική. Ο ρωσικός θύλακας στο Καλίνιγκραντ, που βρίσκεται μεταξύ της Πολωνίας και της Λιθουανίας, έχει γίνει όλο και περισσότερο στρατιωτικοποιημένος. Η χρήση του Καλίνιγκραντ από τη Ρωσία αποσκοπεί σαφώς να εκφοβίσει τις χώρες της Βαλτικής. Σύμφωνα με το Eurasia Daily Monitor, που επικαλείται δηλώσεις ενός Ρώσου στρατιωτικού εμπειρογνώμονα, οι ρωσικές δυνάμεις θα μπορούσαν να αποκτήσουν καθοριστικό έλεγχο στην Εσθονία, την Λετονία και τη Λιθουανία, μέσα σε δύο- τρεις ημέρες. Το ΝΑΤΟ δεν θα ήταν σε θέση να αντιδράσει εγκαίρως. όπως και να έχει, οι σύμμαχοι του ΝΑΤΟ αισθάνονται ευάλωτοι.

Αυτή η αίσθηση της ανασφάλειας έχει αποκτήσει μια νέα διάσταση στις βόρειες γειτονικές χώρες της Εσθονίας. Στις ουδέτερες Φινλανδία και Σουηδία, λαμβάνει χώρα ένας μεγάλος διάλογος για τις σχέσεις και των δύο χωρών με το ΝΑΤΟ και πώς να καταστήσουν αυτή την περιοχή πιο ασφαλή. Ένα νέο report που εκπονήθηκε από το υπουργείο Εξωτερικών της Φινλανδίας, και το οποίο εξετάζει τις επιδράσεις της πιθανής ένταξης της Φινλανδίας στο ΝΑΤΟ, αναφέρει τρεις βασικούς λόγους.

Πρώτον, η ουδέτερη Φινλανδία δεν έχει πλέον αυταπάτες για την Ρωσία. “Ως μια ανικανοποίητη δύναμη, η Ρωσία έχει απρόβλεπτες στρατηγικές και τακτικές αρετές, υποστηριζόμενες από έναν εντυπωσιακό βαθμό πολιτικής και στρατιωτικής ευκινησίας”, τονίζεται στο report. “Εξετάζει την Ατλαντική Συμμαχία ως αντίπαλο και θεωρεί τη διεύρυνση του ΝΑΤΟ ως απειλή στην εθνική ασφάλεια”.
Σχετικά με αυτό, η έκθεση αναφέρει κατηγορηματικά ότι η Ρωσία θα ματαίωνε κάθε προσπάθεια της Φινλανδίας ή της Σουηδίας να ενταχθούν στο ΝΑΤΟ. Και οι δύο χώρες -και το ΝΑΤΟ- πρέπει να είναι έτοιμες να αντιμετωπίσουν τέτοιες προσπάθειες.

Η δεύτερη σημαντική πτυχή αυτού του report είναι το ερώτημα του πώς θα γεμίσει το κενό ασφαλείας σε αυτό το τμήμα της βορειοανατολικής Ευρώπης. Η ΕΕ δεν είναι σε θέση να αντιμετωπίσει αυτό το ζήτημα. Απλώς δεν έχει τους θεσμούς ή τις δυνατότητες να αντιμετωπίσει αυτές τις στρατηγικές ανησυχίες. Ούτε, όπως αναφέρει το report, θα αναπτύξει η ΕΕ μια ισχυρή, ενιαία ευρωπαϊκή αμυντική πολιτική και πολιτική ασφάλειας στο προσεχές μέλλον. Με άλλα λόγια, πέφτει στο ΝΑΤΟ η ευθύνη να παρέχει ασφάλεια και στρατηγική για την περιοχή.

Το τρίτο ζήτημα αφορά την σχέση Φινλανδίας-Σουηδίας και το πώς οι δύο χώρες βλέπουν τις μελλοντικές σχέσεις τους με το ΝΑΤΟ. Για δεκαετίες, το Ελσίνκι και η Στοκχόλμη έχουν συνεργαστεί σε μια ευρεία σειρά θεμάτων, από την ένταξη στην ΕΕ μαζί το 1995, μέχρι και τη διεξαγωγή κοινών στρατιωτικών ασκήσεων.

Αυτή η σύμπνοια, υποστηρίζεται στο report, είναι ζωτικής σημασίας. Αποτελεί έναν κοινό στρατηγικό χώρο. Και εξαιτίας αυτού, και οι δύο χώρες έχουν επιτακτικούς λόγους να κάνουν τις ίδιες θεμελιώδεις επιλογές για την μελλοντική ασφάλεια και άμυνα, είτε με τη σύγκλιση με το ΝΑΤΟ (κάτι σαν ένταξη σε αυτό) είτε με το να γίνουν πλήρη μέλη στη Συμμαχία.

Το θέμα είναι ότι οποιαδήποτε απόκλιση συμφερόντων θα άφηνε την Φινλανδία στρατηγική ευάλωτη εάν η Σουηδία προχωρούσε μόνη της στην ένταξη στο ΝΑΤΟ ή το αντίστροφο. Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι η Ρωσία θα συνέχιζε να προειδοποιεί και τις δύο χώρες κατά της ένταξης στο ΝΑΤΟ, αλλά αυτού του είδους η πίεση θα μπορούσε να αποτύχει. Η ρωσική επιρροή ήδη κάνει την Φινλανδία και την Σουηδία να εργαστούν πιο στενά με το ΝΑΤΟ.

Πίσω στην Εσθονία, ο υπουργός Άμυνας Hannes Hanso δίνει μεγάλη έμφαση στην προσφάτως συσταθείσα αμυντική συνεργασία μεταξύ των σκανδιναβικών χωρών και των χωρών της Βαλτικής, με το ΝΑΤΟ και τις χώρες εκτός ΝΑΤΟ. “Αναφορικά με τις σκανδιναβικές χώρες, το ζήτημα του ποιος είναι και ποιος δεν είναι μέλος του ΝΑΤΟ δεν θα πρέπει να μας σταματήσει από τη συνεργασία σε οποιοδήποτε επίπεδο”, τόνισε. Υπάρχει μια σαφή κατανόηση για το τι χρειάζεται να κάνουμε μαζί και πώς μπορούμε να εργαστούμε μαζί. Οποιεσδήποτε διαχωριστικές γραμμές, οι οποίες κατά την άποψή μου είναι τεχνητές όταν πρόκειται για την ασφάλεια, εξαφανίζονται. “Στο μεταξύ, η Ρωσία μπορεί να αναμένεται να συνεχίσει να υπονομεύει αυτή την αυξανόμενη συνεργασία”.

Πηγή capital.gr