Η διακήρυξη της Ρίγα για τα drones

.Ένα σημαντικό ντοκουμέντο γνωστό και ως «Διακήρυξη της Ρίγα» αποφασίστηκε στην σχετική συνάντηση που διεξήχθη στην πρωτεύουσα της Λετονίας στις 6 Μαρτίου, και είχε ως θέμα της τις πρώτες κατευθύνσεις για την δημιουργία κανονισμών για την εμπορική χρήση των drones σε όλη την Ευρωπαϊκή Ένωση.

Ένα σημαντικό ντοκουμέντο γνωστό και ως «Διακήρυξη της Ρίγα» αποφασίστηκε στην σχετική συνάντηση που διεξήχθη στην πρωτεύουσα της Λετονίας στις 6 Μαρτίου, και είχε ως θέμα της τις πρώτες κατευθύνσεις για την δημιουργία κανονισμών για την εμπορική χρήση των drones σε όλη την Ευρωπαϊκή Ένωση. Η σχετική διακήρυξη υπογράφηκε από την αεροπορική κοινότητα της Ευρώπης.

Βασική αρχή της διακήρυξης είναι ότι τα drones πρέπει να αντιμετωπίζονται ως ένας νέος τύπος αεροσκάφους με ανάλογους κανόνες χρήσης που θα πρέπει να λαμβάνουν υπόψη τους τον κίνδυνο της κάθε αποστολής. Επίσης, ο χειριστής ενός μη επανδρωμένου αεροσκάφους θεωρείται υπεύθυνος για τη χρήση του. Όσον αφορά το θέμα των ατυχημάτων ή των αποζημιώσεων, αξιοσημείωτο είναι ότι πολλές από τις κατευθύνσεις που τέθηκαν παραπέμπουν στο καθεστώς ασφάλισης των οχημάτων, όπως για παράδειγμα, η δημιουργία ταμείου για αποζημιώσεις από ανασφάλιστα drones.

Διακηρυγμένος στόχος των εμπλεκομένων μερών που παραβρέθηκαν στη Ρίγα είναι η ολοκλήρωση της δημόσιας διαβούλευσης και των πρώτων κανονισμών μέσα στο 2015, με τον φιλόδοξο στόχο να επιτραπεί από το 2016 η ενσωμάτωση των drones στην οικονομική δραστηριότητα της Ευρώπης.

Οι κανόνες στους οποίους κατέληξε η αεροπορική κοινότητα της Ευρώπης είναι οι ακόλουθοι:

1. Νέος τύπος αεροσκάφους: Τα drones πρέπει να αντιμετωπίζονται ως ένας νέος τύπος αεροσκάφους με ανάλογους κανόνες που λαμβάνουν υπόψη τους τον κίνδυνο της κάθε επιχείρησης που αναλαμβάνουν προς εκτέλεση.

Η παροχή υπηρεσιών μη επανδρωμένου αεροσκάφους δεν πρέπει να είναι λιγότερο ασφαλής από ό,τι είναι αποδεκτό από την πολιτική αεροπορία γενικότερα. Η σταδιακή ενσωμάτωση των drones στο αεροπορικό σύστημα δεν πρέπει να μειώσει το επίπεδο της ασφάλειας που έχει επιτευχθεί ως σήμερα στην πολιτική αεροπορία. Αν και δεν υπάρχει άνθρωπος επί του μη επανδρωμένου αεροσκάφους, οι άνθρωποι σε άλλο αεροσκάφος ή όσοι βρίσκονται στο έδαφος μπορεί να κινδυνεύσουν σε περίπτωση ατυχήματος ή σε μη προγραμματισμένη προσγείωση.

2. Δημιουργία ευρωπαϊκού κανονισμού: Πρέπει να αναπτυχθούν άμεσα κανόνες στην ΕΕ για την ασφαλή παροχή υπηρεσιών μη επανδρωμένων αεροσκαφών.

Οι κανόνες ασφαλείας, συμπεριλαμβανομένων και των πιστοποιημένων προσόντων του πιλότου-χειριστή, θα πρέπει να αναπτύσσονται σε ευρωπαϊκό επίπεδο από τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Ασφάλειας της Αεροπορίας (EASA) με βάση την εμπειρία που έχει αναπτυχθεί στα κράτη-μέλη της ΕΕ. Οι βασικές απαιτήσεις θα πρέπει να εναρμονίζονται σε παγκόσμιο επίπεδο, στο μέτρο του μέγιστου δυνατού, σύμφωνα με τις απαιτήσεις του JARUS, που είναι η Αρχή θέσπισης κανόνων για μη επανδρωμένα συστήματα, καθώς και του ICAO, και θα πρέπει να ενοποιηθεί με τα διεθνή πρότυπα της των φορέων της σχετικής βιομηχανίας.

Αυτό το βασικό ρυθμιστικό πλαίσιο θα πρέπει να τεθεί σε εφαρμογή χωρίς καθυστέρηση, προκειμένου να βοηθήσει τον ιδιωτικό τομέα να λάβει τεκμηριωμένες αποφάσεις για επενδύσεις, και να παράσχει ένα βασικό σύνολο κανόνων σε πολλούς επιχειρηματίες, καθώς ολοένα και πληθαίνουν όσοι σχεδιάζουν να παρέχουν υπηρεσίες με χρήση drones. Ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Ασφάλειας της Αεροπορίας θα πρέπει να διαβουλευτεί με τους φορείς ως τα μέσα του 2015 σχετικά με το πλαίσιο κανόνων που θα αφορούν τα drones και με συγκεκριμένες ρυθμιστικές προτάσεις για δραστηριότητες χαμηλού κινδύνου. Μέχρι το τέλος του 2015, ο Οργανισμός θα χρησιμοποιήσει τα αποτελέσματα των διαβουλεύσεων για να προτείνει μια τελική θέση για τα θέματα αυτά. Η πρόταση για την αναθεώρηση του βασικού κανονισμού για την Ασφάλεια, την οποία η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει ανακοινώσει για το 2015, θα πρέπει να περιέχει τις αναγκαίες νέες διατάξεις και τις βασικές απαιτήσεις για μια προοδευτική ρύθμιση των όποιων κινδύνων εγκυμονούν από τη χρήση των μη επανδρωμένων αεροσκαφών, με βάση τις συστάσεις του Οργανισμού.

3. Χρηματοδότηση και επενδύσεις: Τεχνολογίες και πρότυπα πρέπει να αναπτυχθούν για την πλήρη ένταξη των drones στον ευρωπαϊκό εναέριο χώρο.

Η επιτυχία των δραστηριοτήτων των μη επανδρωμένων αεροσκαφών και των κανονισμών ασφαλείας εξαρτάται επίσης από τη χρηματοδοτική προσπάθεια για την ανάπτυξη και επικύρωση βασικών τεχνολογιών που λείπουν και των απαιτούμενων προτύπων. Τόσο η βιομηχανία όσο και οι δημόσιες αρχές υπογράμμισαν την ανάγκη για επαρκείς επενδύσεις στις τεχνολογίες που απαιτούνται για την ενσωμάτωση των drones στο σύστημα αερομεταφορών – το πρόγραμμα SESAR.

4. Κλειδί η δημόσια αποδοχή: Η δημόσια αποδοχή είναι το κλειδί για την ανάπτυξη των υπηρεσιών drones.

Ο σεβασμός των θεμελιωδών δικαιωμάτων των πολιτών, όπως το δικαίωμα στην ιδιωτική ζωή και η προστασία των προσωπικών δεδομένων, πρέπει να είναι εγγυημένος. Πολλές υπηρεσίες drones συνεπάγονται συγκέντρωση στοιχείων, όπως για παράδειγμα συμβαίνει με την κινηματογράφηση κλπ. Οι αρμόδιες αρχές, όπως είναι οι εθνικές και ευρωπαϊκές Αρχές Προστασίας Δεδομένων, θα πρέπει να αναπτύξουν τις αναγκαίες κατευθύνσεις και τους κατάλληλους μηχανισμούς παρακολούθησης ώστε να διασφαλίσουν τον πλήρη σεβασμό των υφιστάμενων κανόνων προστασίας, συμπεριλαμβανομένου και ό,τι σχετίζεται με τη χρήση των drones. Οι κανόνες πρέπει να διευκρινίσουν τι είναι αποδεκτό και τι δεν είναι, και απαιτείται να εφαρμόζονται σωστά.

Τα drones ενέχουν επίσης δυνητικούς κινδύνους για την ασφάλεια. Ο σχεδιασμός των drones μπορεί και θα πρέπει να λαμβάνει υπόψη αυτούς τους κινδύνους με τη χρήση μεθόδων, όπως η κυβερνο-άμυνα και το geofencing (σ.σ. πρόκειται για μια τεχνολογία η οποία ορίζει ένα εικονικό σύνορο γύρω από μια πραγματική γεωγραφική περιοχή). Ωστόσο, η κακόβουλη χρήση των τηλεκατευθυνόμενων αεροσκαφών δεν μπορεί να εμποδιστεί εξ ολοκλήρου από σχεδιασμούς ή επιχειρησιακούς περιορισμούς. Είναι καθήκον των εθνικών αστυνομιών και της δικαιοσύνης να αντιμετωπίσουν τους κινδύνους αυτούς.

5. Υπεύθυνος ο χειριστής: Ο χειριστής ενός μη επανδρωμένου αεροσκάφους είναι υπεύθυνος για τη χρήση του.

Όταν μια υπηρεσία drone λαμβάνει χώρα σε απαγορευμένο εναέριο χώρο, με έναν μη ασφαλή τρόπο ή για παράνομους σκοπούς, οι Αρχές θα πρέπει να είναι σε θέση να ενεργούν και να καθιστούν υπόλογο το χειριστή του. Επιπλέον, προκειμένου να καταλογιστούν οι ανάλογες ευθύνες, θα είναι απαραίτητο για μη επανδρωμένα αεροσκάφη να υπάρχει ανά πάσα στιγμή ένας αναγνωρίσιμος ιδιοκτήτης ή χειριστής του.

Ο νομοθέτης θα πρέπει να αναζητήσει το λιγότερο γραφειοκρατικό τρόπο για την επίτευξη του στόχου αυτού. Για παράδειγμα, η ανάθεση εντολής για ηλεκτρονικά τσιπ ταυτότητας για drones – “IDrones» – όπως προβλέπεται σήμερα σε ορισμένα κράτη, θα μπορούσε να επισημοποιηθεί μέσω ενός κανόνα ασφαλείας, ο οποίος θα συμβάλει στην αποτελεσματική εφαρμογή της προστασίας της ιδιωτικής ζωής και τις απαιτήσεις ασφάλειας.

Ατυχήματα με drones είναι δεδομένο ότι θα συμβούν. Τα κράτη μέλη θα πρέπει να θεσπίσουν το απαιτούμενο καθεστώς ασφάλισης και αστικής ευθύνης υπέρ τρίτων, καθώς και μηχανισμούς που θα παρακολουθούν τους μηχανισμούς αποζημίωσης στα πιθανά θύματα. Η δημιουργία ενός ταμείου αποζημιώσεων που θα καλύπτει τα θύματα των ατυχημάτων που προκαλούνται από ανασφάλιστα drones, μπορεί να θεσπιστεί, όπως προβλέπεται και στον τομέα της ασφάλισης αυτοκινήτων.

ΜΟΤΟ

Στόχος είναι να επιτραπεί από το 2016 η ενσωμάτωση των drones στην οικονομική δραστηριότητα της Ευρώπης.

{gallery}1468{/gallery}