Βία κατά των Γυναικών

Δυστυχώς, η αφορμή για αυτό το άρθρο είναι η δολοφονία της 28χρονης Κυριακής Γρίβα από τον πρώην σύντροφό της μόλις έξω από το Α.Τ. Αγίων Αναργύρων. Η τραγικότητα αυτού του περιστατικού εντείνεται όταν αναλογιζόμαστε ότι η Κυριακή Γρίβα ακολούθησε όλα τα βήματα που έχουν υποδειχθεί και όμως δολοφονήθηκε γιατί δεν βρήκε την προστασία που αναζήτησε από την πολιτεία, ώστε να καταφέρει να επιζήσει.

Η γυναικοκτονία αυτή αποτελεί μία μαύρη σελίδα για την κοινωνική ιστορία της χώρας μας, καθώς η αντιμετώπιση της Κυριακής Γρίβα από τις αρχές όσο ήταν εν ζωή τη στιγμή που αναζητούσε προστασία για τη ζωή της βρίθει από χυδαιότητα, αδιαφορία και έλλειψη επαγγελματισμού και το λιγότερο που μπορούμε να πούμε είναι ότι εκθέτει τη συντεταγμένη πολιτεία. Το χρονικό της υπόθεσης είναι γνωστό σε όλους, γι’ αυτό δεν κρίνεται απαραίτητο να το περιγράψουμε. Θέλουμε, ωστόσο, να σταθούμε στις ελλείψεις της πολιτείας που αναδείχθηκαν για ακόμα μια φορά.

Οι γυναικοκτονίες δεν είναι μεμονωμένα περιστατικά, δεν είναι καινούργιο φαινόμενο, δεν έρχονται ποτέ εν ψυχρώ – είναι η κλιμάκωση ενός συνεχούς βίας – και δεν παρατηρούνται σε συγκεκριμένες κοινωνικές τάξεις. Αντιθέτως, πρόκειται για ένα διαταξικό φαινόμενο. Και είναι ένα διαταξικό φαινόμενο, καθώς στη χώρα μας δεν υπάρχει η κουλτούρα της συναίνεσης.

Ο καθένας θα έλεγε πως αυτό είναι αυτονόητο, όμως θα έπρεπε μέσω εκπαιδευτικής διαδικασίας, μέσω των σχολείων που όλοι μας έχουμε περάσει από αυτά, να έχουμε μάθει τι σημαίνει κατανόηση, αγάπη, αλληλεγγύη, πώς να επιλύουμε τις διαφορές μας, πώς να σχετιζόμαστε με τους άλλους και ιδιαιτέρως πώς να μην μπερδεύουμε τον έρωτα με την ιδιοκτησιακότητα και τον έλεγχο. Δυστυχώς, το μάθημα της σεξουαλικής διαπαιδαγώγησης στα σχολεία φαίνεται πρακτικά πως όλο και περισσότερο απομακρύνεται από το να συμπεριληφθεί συστηματικά στο πρόγραμμα διδασκαλίας.

Με τη γυναικοκτονία της Κυριακής Γρίβα έξω από το Α.Τ. Αγίων Αναργύρων, αναδείχθηκαν οι κακές πρακτικές που ακολουθούν οι αρχές όταν μία γυναίκα με όλο το θάρρος κάνει το βήμα να καταγγείλει τον θύτη της. Παρόλο που η Κυριακή Γρίβα είχε μηνύσει τον θύτη της ήδη από το 2020, οι αρχές της ζήτησαν να προβεί εκ νέου σε μήνυση προκειμένου να ασχοληθούν περαιτέρω με την υπόθεσή της, κάτι το οποίο θα έπρεπε να κάνουν αυτεπαγγέλτως.

Η συντεταγμένη πολιτεία με όλους τους παράγοντές της και στην πρώτη γραμμή την Αστυνομία, θα πρέπει να αντιμετωπίζει το πρόβλημα με υπευθυνότητα, χωρίς να το υποτιμά και χωρίς να αποθαρρύνει τα θύματα. Θα πρέπει να δημιουργηθούν πρωτόκολλα αξιολόγησης κινδύνου και να ακολουθούνται ανελλιπώς σε κάθε περιστατικό, ώστε να είναι γνωστές όλες οι λεπτομέρειές του – αν ο θύτης έχει χρησιμοποιήσει όπλο, αν το θύμα έχει δεχθεί απειλή, πού βρίσκεται τη συγκεκριμένη στιγμή ο θύτης, ποιοι άλλοι γνωρίζουν για την κακοποίηση κ.ά.

Επιπλέον, θα πρέπει να δημιουργηθούν σχέδια προστασίας για την απομάκρυνση των θυμάτων που έχουν καταφύγει στα Α.Τ. και σε καμία περίπτωση να μην επιστρέφουν στο σπίτι τους – μία τοποθεσία προφανώς γνωστή στον εκάστοτε θύτη. Γι’ αυτό θα πρέπει να υπάρχουν ξενώνες φιλοξενίας κακοποιημένων γυναικών σε κάθε γειτονιά, με επαρκή χώρο για κάθε θύμα, ώστε η εύρεση καταφυγίου να είναι εύκολη υπόθεση και σίγουρα όχι χρονοβόρα. Θα πρέπει κάθε Α.Τ. να διαθέτει γραφεία ενδοοικογενειακής και ενδοσυντροφικής βίας, στελεχωμένα με επαρκές και εκπαιδευμένο προσωπικό και να διαθέτει ιατροδικαστές 24 ώρες το 24ωρο και 7 ημέρες την εβδομάδα.

Θα πρέπει να διατεθούν πόροι οικονομικοί, αλλά και ανθρώπινοι με την κατάλληλη τεχνογνωσία, για να δημιουργηθεί ένα σύστημα σωστά οργανωμένο και με το βλέμμα στραμμένο στην προστασία των θυμάτων, οποιασδήποτε κοινωνικής τάξης. Σύγχρονα συστήματα, όπως το panic button, που φαίνονται καινοτόμα, εκτός του ότι δεν αρκεί να λειτουργούν πιλοτικά στα μεγάλα αστικά κέντρα της χώρας, αν δεν πλαισιωθούν από ένα ολόκληρο οργανωμένο σύστημα, δεν θα επιτελέσουν ούτε στον ελάχιστο βαθμό τον ρόλο για τον οποίο δημιουργήθηκαν.

Αξιοσημείωτη είναι η γραμμή SOS 15900, µία υπηρεσία εθνικής εμβέλειας που δίνει τη δυνατότητα στις γυναίκες θύματα βίας ή σε τρίτα πρόσωπα να επικοινωνήσουν άμεσα µε έναν φορέα αντιμετώπισης της έµφυλης βίας. Τη γραμμή στελεχώνουν ψυχολόγοι και κοινωνιολόγοι που παρέχουν άμεση βοήθεια σε έκτακτα και επείγοντα περιστατικά βίας σε 24ωρη βάση, 365 µέρες τον χρόνο. Ταυτόχρονα, υπάρχει δυνατότητα ηλεκτρονικής επικοινωνίας των γυναικών µέσω της διεύθυνσης e-mail sos15900@isotita.gr.

Απευθυνόμενα στη γραμμή SOS 15900, τα θύματα βρίσκουν ψυχολογική υποστήριξη και τις απαραίτητες κατευθύνσεις και πληροφορίες για τα βήματα που πρέπει να ακολουθήσουν, ώστε να βρεθούν με ασφάλεια σε κέντρα προστασίας. Ωστόσο, αξίζει να επαναλάβουμε πως κέντρα προστασίας θα πρέπει να υπάρχουν σε κάθε γειτονιά και θα πρέπει να έχουν τη δυνατότητα να φιλοξενήσουν κάθε θύμα, αδιαμφισβήτητα.

Σε κάθε κοινωνία, όλες οι ζωές είναι εξίσου σημαντικές και κάθε άτομο θα έπρεπε να ήταν δεδομένο ότι αξίζει να ζει χωρίς φόβο.